Przedsiębiorca na prawach konsumenta — kiedy działa ochrona?
Zakup na firmę nie zawsze wyklucza wybrane prawa konsumenckie. Znaczenie zawodowego charakteru umowy, reklamacji i odstąpienia.
Osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą może w określonych umowach korzystać z wybranych mechanizmów ochrony konsumenckiej. Dotyczy to umowy bezpośrednio związanej z działalnością, która nie ma dla tej osoby charakteru zawodowego. Nie oznacza to uznania każdego przedsiębiorcy za konsumenta ani zastosowania wszystkich przepisów konsumenckich do każdej transakcji B2B.
Kto i przy jakim zakupie może korzystać z ochrony?
Przepisy odnoszą się do osoby fizycznej, a nie np. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Ocenia się treść konkretnej umowy i jej związek z zawodowym przedmiotem działalności, ujawnionym w szczególności w CEIDG. Sam NIP na fakturze nie rozstrzyga całej sprawy.
Przykładowo zakup wyposażenia biura przez przedsiębiorcę z innej branży może wymagać innej oceny niż zakup towaru do dalszej odsprzedaży w ramach jego specjalizacji. Są to jedynie przykłady: o wyniku decydują okoliczności konkretnej transakcji.
Jakich praw może dotyczyć ochrona?
Art. 385⁵ Kodeksu cywilnego rozszerza na określone umowy ochronę przed niedozwolonymi postanowieniami. Art. 7aa ustawy o prawach konsumenta przewiduje odpowiednie zastosowanie przepisów wskazanych rozdziałów, w tym dotyczących odstąpienia od umowy zawartej na odległość oraz zgodności towaru z umową. Trzeba sprawdzić również datę zawarcia umowy i rodzaj świadczenia.
Prawo odstąpienia nie obejmuje automatycznie wszystkich zakupów. Zasadniczy termin dla umów na odległość wynosi 14 dni, ale znaczenie mają sposób jego liczenia, obowiązki informacyjne i ustawowe wyjątki. Nie należy zakładać identycznych zasad dla zamówienia internetowego, zakupu w sklepie i usługi już w pełni wykonanej za wymaganą zgodą.
Oświadczenie o charakterze umowy
Obecne przepisy przewidują możliwość złożenia najpóźniej przy zawieraniu umowy oświadczenia o jej zawodowym albo niezawodowym charakterze, jeżeli nie wynika on z treści umowy. Druga strona nie może uzależnić zawarcia umowy od złożenia takiego oświadczenia. Formularz sprzedawcy nie zastępuje oceny rzeczywistej sytuacji i nie powinien być traktowany jako automatyczne zrzeczenie się ustawowej ochrony.
Co przygotować do reklamacji lub analizy umowy?
Zachowaj zamówienie, regulamin obowiązujący przy zakupie, fakturę, korespondencję, opis towaru lub usługi i dokumenty reklamacji. Opisz rzeczywisty cel zakupu oraz przedmiot swojej działalności. Pozwoli to ustalić właściwe roszczenie i sposób odpowiedzi sprzedawcy bez opierania się wyłącznie na etykiecie „zakup firmowy”.
Najczęstsze pytania
Czy spółka z o.o. ma takie same uprawnienia?
Opisane rozszerzenie dotyczy osoby fizycznej zawierającej określoną umowę związaną z działalnością gospodarczą, a nie ogólnie wszystkich spółek.
Czy faktura z NIP wyklucza ochronę?
Nie sama w sobie. Znaczenie ma m.in. zawodowy charakter umowy oraz zakres stosowanego przepisu.
Czy każdy zakup na firmę można zwrócić w 14 dni?
Nie. Trzeba sprawdzić warunki ochrony, sposób zawarcia umowy, rodzaj świadczenia i wyjątki od prawa odstąpienia.
Czytaj dalej
Podstawy i źródła
Materiał ma charakter ogólny. Ocena konkretnej sprawy wymaga zapoznania się z dokumentami i jej okolicznościami.
Kancelaria w Opolu
Adwokat Łukasz Piekarczyk
Pomoc prawna dla osób prywatnych i przedsiębiorców. Omów swoją sytuację i dokumenty podczas indywidualnej konsultacji.
Więcej o kancelarii